تأثیرات اخلاقى مساجد

«خلق و خوی پسندیده کرامت الهى و آرم شرافت نسب و عِرق پسندیده میباشد، آفریدگار رده رسالت را به دلیل تخلّق به کردار حسنه، آیتم تحسین قرار داده میباشد. مسجد سجاد مشهد «انّک لعلى اخلاق و رفتار گسترده». و آن حضرت نیز غرض از بعثت را احیاى رفتار و فضائل انسانى معرفى نموده و فرمود. آدرس مسجد سجاد مشهد از دربین کارکردهاى متنوعى که مساجد، تحت عنوان محلى براى پرستش و سجده و کرنش در مقابل خداوند تبارک، مى‏توانند داشته باشند، مى‏قدرت به کارکرد اخلاقى و وجه رویش روحى انسانها، اشاره نمود. رزرو مسجد سجاد مشهد اساساً ساختار معنوى و محتوایى کارکردهاى مسجد به سیرتکامل‏اى میباشد که نهایتاً به بارورى اخلاقى و روحى و اخلاص و عصمت نفس انسانى مى‏انجامد و بدین ترتیب حضرت امام راست گو (ع) در روایتى مى‏فرمایند. شماره تلفن مسجد سجاد مشهد بر شما باد حضور در مساجد که آن ها منزل‏هاى معبود در روى زمین میباشد و آنکه تمیز و پاک در آن حضور یابد، آفریدگار گناهان اورا منزه مى‏سازد.»[٤٢]

    بنابر این شاید بتوان خاطرنشان کرد یکی از ازکارکردهای اصلى و دائمى مساجد، به وجه اخلاقى آن گشوده مى‏شود،  اگر مسجد روندگان نتوانند، برداشت اخلاقى مایحتاج را از این منزلت مقدس براى خویش، خانواده و جامعه خویش، دستیابی کنند، درباره ی تقرّب به درگاه الهى که مهم ترین روش ساختارى مساجد براى مسلمانها میباشد، نیز کامیاب و منفعت‏مند نخواهند بود. آنچنانکه در صورتیکه نماز نتواند آدم را از خرابی و فحشاء گشوده داراست، آن نماز مورد قبول درگاه احدیت نخواهد بود.

    با استعمال از مضمون و معنی سیاقى این حدیث مى‏قدرت بیان کرد: مراجعه به مساجد، نیز در حالتی که علم آموزی کمال و فضائل و صفات و خصال حسنه اخلاقى را براى شخص، در پى نداشته باشد، مقصود از تشریع و نهاد‏گزارى مساجد نیز متفحص نشده میباشد.

    همینطور مسئولیت وظیفه خطیرى که مسجد جهت ساخت نام و نشان  (Identity)اسلامى در جامعه داراست، ما را بر آن مى‏داراست که در سیاستهاى کارکردى خویش براى مساجد یکبار دیگر به نحوى عمیق تجدید لحاظ نموده و خط مش اخلاقى این مقر مقدس را که به صورت‏دهى جامعه‏اى با نام و نشان اسلامى و عارى و برى از فرهنگ و تمدن مبتذل بیگانگان مى‏انجامد، فراموش نسازیم. این سیکل که عاقبت بنیه‏هاى فرهنگى خودى را تقویت خواهد نمود، بخشى از نقشى میباشد که مساجد تحت عنوان جایگاههاى خاص بسط فرهنگى در اپ‏هاى دراز مدّت حکومت و دولت اسلامى اجرا کرده و بر عهده دارااست.

    مسجد تحت عنوان جای از دو جلوه و حیطه متعدد شامل است. به عبارت دیگر دو سیرتکامل خوی مى‏تواند. در این جا ویژه متجلى خواهد شد که راجع به یاددادن و تربیت و جهت دهى رفتارهاى فردى و جمعى اشخاص بسیار مؤثر میباشد. هنگامى که انسانها به طور عده در اکنون برگزارى مناسک و اجرا فرایض میباشند، رفتارهاى جمعى و مورد قبول و عمومى ظواهر مى‏گردد و هنگامى که انسانها به طور غیر جمعى و به طور فردى در مسجد ظواهر مى‏شوند، خویش به خویش به احتساب در دست گرفتن و بررسى رفتارهاى شخصى و فردى مى‏پردازند. ویژگى مسجد تحت عنوان یک جای در مقابل دیگر مکانها این میباشد که مسجد ماهیتاً خلال اینکه محلى براى تجمع و همبستگى جمعى میباشد و انسانها با حضور جمعى در آن به همبستگى رفتارهاى جمعى مى‏اندیشند، بلکه به صورت مکانى و موقعیتى و با مداقه به نگاه خاص فردى که در آن جای حاضر مى‏گردد، خویش به خویش شخص را به داخل خویش ارجاع داده و آنچه را که در عده از طرح آن خودداری مى‏کرد، در وضعیت انفرادى به طرح آن مى‏پردازد و طرح این موضوعات و مسایل رفتارى و فکرى فردى بیشتر وضعیت اصلاح کنندگى و ترمیمى و کنترلى دارااست.